سیمای درخشان ائمه ی هدی علیه السلام در قرآن کریم، همواره روشنگر راه شیعیان و پیروان آن ها بوده است و در این میان آیات مربوط به موعود آخر الزمان علیه السلام دریای نوری است که تلألؤ آن افق های آینده ی جامعه ی بشری را آشکار می کند و به قلب مؤمنین اطمینان می بخشد.

      در قرآن کریم آیات متعددی در شأن مهدی علیه السلام وارد شده است که باطن این آیات و یا به عبارتی تأویل آن ها به آن حضرت اشاره دارد.

      آن چه که در این پژوهش بررسی شده است پیرامون آیاتی است که در زمینه ی سیمای اخلاقی، سیمای جهادی وسیمای حکومتی حضرت مهدی علیه السلام می باشد.

      امتیازی که این پژوهش نسبت به کارهای انجام شده دارد در این است که پژوهش ها و كتاب هايي كه در اين زمينه نگاشته شده آيات را بصورت پراكنده و يا به صورت آيات يك سوره یا چند سوره جمع آوری کرده اند و در این پژوهش سعی شده که آيات نوراني قرآني بصورت دسته بندي شده در سه فصل مجزا و با بررسي سيماي اخلاقي، سياسي و جهادي حضرت طبقه بندي شود.البته در بعضی از کتاب ها به این عناوین پرداخته اند اما در این پژوهش تلاش شده که آیات در این سه عنوان دسته بندی شود. در بخش اول اين پژوهش ضرورت شناخت امام زمان با دلیل عقلی و نقلی بیان شده است. در بخش دوم این رساله آيات مرتبط با سيماي اخلاقي حضرت نوشته شده است وبا استفاده از منابع تفسیری وروایی عناوینی مانند مصداق صادقین در قرآن،مصداق نعمت باطنی خداوند، مصداق وجه الله، هادی امت و…و انطباق آنها با حضرت مهدی عج الله تعالی فرجه بررسی گردیده است.

      در بخش سوم آيات مربوط به سيماي جهادي حضرت مهدی علیه السلام تنظیم شده وبا استفاده از منابع تفسیری قیام حضرت، احیای حق و احیای دین، مبارزه با دشمنان حق و …بررسي شده است.

      در بخش چهارم نیز سيماي حكومتي حضرت حجت(عج)نگاشته شده و به ویژگی های عصر ظهور حضرت، دشمنان حضرت، غلبه اسلام ومسلمین و…پرداخته شده است.

ز.شکاری

   پژوهش حاضر با عنوان «صراط مستقیم در قرآن کریم» با هدف بررسی و شناخت همه جانبه صراط مستقیم شکل گرفته است. سوالی که در این پژوهش مطرح می شود این است که منظور از صراط مستقیم چیست و آیا همه می توانند آن را به راحتی بپیمایند یا اینکه برای پیمودن آن نیاز به مقدماتی است و آن مقدمات چیست؟ برای روشن نمودن ماهیت صراط مستقیم ابتدا ویژگیهای آن در آیات، روایات و کتب تفسیری بررسی شده است، سپس اقسام و مصادیق آن مورد توجه واقع شده است. جهت شناخت هرچه دقیق تر و کامل تر صراط مستقیم، نزدیک به صدوپنجاه کتاب که قسمت اعظم آن مربوط به کتب تفسیری اعم از تفاسیر شیعه وسنی می باشد، استفاده شده است. روش پژوهشی در این تحقیق براساس نگرش بنیادی و بر اساس توصیفی می باشد زیرا به معرفی صراط مستقیم از کتابهای موجود پرداخته و براساس راهکار، کتابخانه ای است زیرا از کتب تالیف شده در ارتباط با موضوع استفاده شده است. نتیجه حاصل از این پایان نامه این است که صراط مستقیم راهی راست و آشکار است که از هر گونه انحراف و اعوجاج به دور بوده و ورود به آن ورود به حوزه امنیت، سعادت و سلامت است و سرانجام انسان را به سعادت می رساند. صراط مستقیم مبتنی بر عقاید و احکام و اعمالی است که التزام به آنها انسان را به سعادت که همان لقاء مهر خداوند است می رساند. با توجه به آنچه در روایات وجود دارد علاوه بر صراط دنیا صراطی هم در آخرت هست که به صورت پلی بر روی جهنم کشیده می شود که پایان آن بهشت بوده و هرکس که صراط دنیا را به درستی طی کند در آخرت نیز موفق به عبور از پل صراط آخرت خواهد شد. ولایت یکی از مصادیق صراط است کسی می تواند از صراط آخرت به سلامت عبور نماید که ولایت ائمه اطهار –علیهم السلام-را پذیرفته باشد و در طول زندگی آنان را الگوی خود قراردهد ولی اگر از ولایت آن بزرگواران روی گردان باشد حق عبور از صراط آخرت را نخواهد داشت.

واژگان کلیدی: صراط، راه ، سبیل، نهج، مستقیم، راست، سوی، عقبه، پل صراط، هدایت، سالک.

ک.کارکن

خانم ها فقط از چند در محدود می توانند وارد مسجدالنبی شوند . دوتا از درها به نام خلیفه ی دوم و سوم است و یکی باب علی(ع) است . همان شش سال پیش هم که یک دانش آموز دوم دبیرستانی بیشتر نبودم خوش نداشتم از این درها وارد شوم . احساس می کردم دیگر زیارتم نمی چسبد . احساس درستی هم بود . حالا بیشتر این چیزها را یاد گرفته ام . دنیا پر است از این تاثیرات . اینکه از چه دری و با چه نامی وارد شوی تاثیر دارد روی زیارتت . علاوه براین مگر خود ائمه نفرمودند : هل الدین الا الحب و البغض … و انسان از هر راهی که شده باید حب و بغضش را نشان دهد . حتی شده در ورود! یکبار که اتفاق افتاد و از یکی از آن دو در وارد شم پر از خشم و عصبانی بودم . تا نیم ساعت بعد به جای صلوات های هرروزه ام لعن می فرستادم . نمی توانستم آرام شوم . آدم مدینه که می رود خیلی چیزها را بهتر می فهمد ، خیلی حب و بغض ها تازه در وجودش روشن می شود . آدم مدینه که می رود مدام دنبال قبری می گردد که نیست …



———————————————–


از روی نقشه محدوده قبر رسول خدا(ص) و خانه ی حضرت زهرا(س) را پیدا کرده بودم . ولی دقیق نمی دانستم . چیزهایی هم که از سفر قبل به یادداشتم خیلی مبهم بود . برای همین چشمم به هر ایرانی جوان یا به ظاهر تحصیل کرده ای که می افتاد محل قبر پیامبر(ص) و خانه ی حضرت فاطمه(س) را می پرسیدم . اما دریغ از یک نفر که بداند . خیلی ها که اشتباه می گفتند یا حتی واضحاتی مثل منبر و محراب و ستون توبه و …را هم بلد نبودند . چقدر دلم سوخت . این همه شلوغی و زحمت تا به روضه برسند و اینجا نمی دانند چی به چی است . بعدتر که با معینه آمدم و جای همه را دقیق نشانم داد دیگر هرکس از من سوالی می کرد کامل همه را برایش توضیح می دادم . چیزهایی که نپرسیده بود را هم می گفتم!



———————————————


مسجدالنبی حالا خیلی وسیع شده . به خاطر همین ستون هایی را که محدوده ی اصلی مسجدالنبی قدیم را نشان می دهد با علامت هایی سبزرنگ مشخص کرده اند . محل عبادت خانم ها خیلی دور از این محدوده است . فقط در ساعاتی که روضه باز می شود می توانند به اینجا بیایند . برای همین هروقت زیارت و نمازم در روضه تمام می شد کاملا خارج نمی شدم . همان دور و اطراف که خلوت بود کنار این ستون ها می نشستم و قرآنم را می خواندم . همان جایی که نقطه نقطه اش ممکن است محل نزول آیه ای باشد . بزرگی گفته بود در مسجدالنبی باید آیه ها را از زبان جبرئیل بشنوید که برای رسول خدا زمزمه می کند . من تکیه می دادم به ستون ها و گوش می سپردم …



——————————————————————————–


یک جای خلوت نشسته بودم و قرآن می خواندم . کنارم هم یک خانم پاکستانی با دختر سه چهار ساله اش بود . تمام مدت داشت با دخترش بازی می کرد یا او را در آغوش می گرفت. دخترک که حرفی می زد مادر گرم و مهربان پاسخش را می داد . به زبان خودشان صحبت می کردند . مادر با محبت و صبر ، آرام آرام داشت دعای “ربنا هب لنا فی الدنیا حسنه و فی الآخره حسنه” را یاد دخترک می داد . خیلی قشنگ بود . حسابی لذت بردم و نتوانستم جلوی خودم را بگیرم . به انگلیسی شروع کردم به صحبت با مادر و تعریف کردن از حس مادری قشنگی که داشت . ظهر هم در انتظار باز شدن درهای روضه با یک خانم مالزیایی حرف زده بودم .دودخترش را گذاشته بود پیش مادرش . برای هم از کشورها و مردممان گفتیم ، از سن و سال و تحصیلاتمان از ازدواج و زندگی مان و در را که باز کردند فقط توانستیم یک nice to meet you بگوییم و یک good buy و همه دویدند .



———————————————–


همین روز اولی فهمیدم مادر همه جا مادر است . از هر قوم و قبیله ای که باشد . یک طرف مادر ایرانی را می بینی که دست دوختر کوچکش را گرفته و با خود به حرم می آورد ، طرف دیگر مادر عرب می بینی که نیم ساعت دستش را زیر چانه اش زده و با لبخند دویدن ها و بازی کردن های کودکش را تماشا می کند ، یک طرف مادری را می بینی که می دود تا گریه ی کودکش را آرام کند و طرف دیگر مادری که مدت ها کودکش را در آغوش راه می برد تا بخوابد … اینجا نمایشگاه مادری های چند ملیتی است . و در این حس مشترک چقدر همه شبیه همند . و من چقدر عاشق این لحظه های مادرانه ام …

بقلم بانو صاد

بقلم زهرا طباخی